Gaziantep Premenstrüel Sendrom (PMS) / PMDD Doktorları

Gaziantep'de Premenstrüel Sendrom (PMS) / PMDD Hakkında

Premenstrüel sendrom (PMS), adetin başlamasından önceki luteal fazda ortaya çıkan ve adetin başlamasıyla 4 gün içinde kaybolan fiziksel, davranışsal ve duygusal belirtiler bütünüdür. Üreme çağındaki kadınların %20-30'unda belirgin PMS, %3-8'inde ise şiddetli ve işlev kaybına yol açan premenstrüel disforik bozukluk (PMDD) görülür. DSM-5 kriterleri ile tanımlanır.

Gaziantep, Türkiye'nin sağlık hizmeti açısından en gelişmiş şehirlerinden biri olarak Premenstrüel Sendrom (PMS) / PMDD tanı ve tedavisinde geniş uzman hekim ağı ve donanımlı sağlık tesisleri sunar. Hem üniversite hastaneleri hem de özel hastane zincirleri (Gaziantep'de bulunan Acıbadem, Memorial, Medical Park, Liv, Medicana gibi büyük gruplar dahil) Kadın Hastalıkları ve Doğum branşında çağdaş tanı ve tedavi yöntemleri sunmaktadır. Aşağıda Gaziantep'de Premenstrüel Sendrom (PMS) / PMDD ile ilgili öne çıkan hekimler ve tedavi yaklaşımları yer almaktadır.

En Sık Belirtiler

Premenstrüel Sendrom (PMS) / PMDD tanısı alan hastalarda gözlenen başlıca belirtiler aşağıdadır. Belirtilerin şiddeti ve görülme sıklığı yaşa, eşlik eden hastalıklara ve hastalık evresine göre değişebilir.

• Duygusal: irritabilite, anksiyete, depresif duygu durum, ağlama atakları, öfke patlamaları
• Fiziksel: meme hassasiyeti, şişkinlik, ödem, baş ağrısı, sırt-bel ağrısı
• Bilişsel: konsantrasyon güçlüğü, unutkanlık
• Davranışsal: tatlı/karbonhidrat krizleri, iştah artışı, yorgunluk, uyku bozukluğu
• Cilt: akne alevlenmesi, yağlanma artışı
• PMDD'de: ileri derecede irritabilite, çaresizlik, panik ataklar, intihar düşünceleri
• Belirtilerin adetten 5-10 gün önce başlayıp, adetin ilk 2-4 gününde kaybolması

Nedenler ve Risk Faktörleri

Premenstrüel Sendrom (PMS) / PMDD gelişiminde rol oynayan başlıca etkenler ve değiştirilebilir/değiştirilemez risk faktörleri:

• Luteal faz seks steroidlerine (östrojen/progesteron) merkezi sinir sistemi duyarlılığı
• Serotonerjik disfonksiyon (PMDD'de belirgin)
• GABA-A reseptörüne allopregnanolon (progesteron metaboliti) anormal yanıt
• Genetik yatkınlık (ESR1 gen polimorfizmleri)
• Stres, uyku düzensizliği, sedanter yaşam
• Kalsiyum, magnezyum, B6 vitamini eksikliği
• Tiroid disfonksiyonu (ayırıcı tanıda değerlendirilmeli)
• Eşlik eden depresyon ve anksiyete bozuklukları (alevlenmeye yatkınlık)

Tanı Süreci

Tanı klinik olup en az 2 ardışık siklus boyunca tutulan prospektif semptom günlüğü altın standarttır (Daily Record of Severity of Problems - DRSP). Belirtilerin luteal fazda ortaya çıkıp menstrüasyonun başlamasıyla kaybolması, foliküler fazda semptomsuz dönem olması esastır. PMDD tanısı için DSM-5 kriterleri kullanılır: 11 belirtiden ≥5'i (en az biri duygusal: ileri irritabilite, depresif duygu, anksiyete, duygu durum dalgalanması) son 1 yıldaki sikluslarda olmalı ve işlevsel bozulmaya yol açmalıdır. Tiroid fonksiyon testleri, depresyon-anksiyete tarama ölçekleri ayırıcı tanıda kullanılır.

Gaziantep'deki büyük hastane ve laboratuvarlarda bu tanı testleri ücretli ve SGK kapsamında erişilebilir durumdadır. Tanı için Gaziantep'deki uzman Kadın Hastalıkları ve Doğum hekimlerine başvurabilirsiniz.

Gaziantep'de Kadın Hastalıkları ve Doğum Hekimleri

Gaziantep'deki öne çıkan Kadın Hastalıkları ve Doğum uzmanları aşağıdadır. Tüm liste için Gaziantep Kadın Hastalıkları ve Doğum doktorları sayfasını ziyaret edin.

Tedavi Yaklaşımları

Premenstrüel Sendrom (PMS) / PMDD tedavisi hasta bazlı bireyselleştirilir. Gaziantep'deki uzman Kadın Hastalıkları ve Doğum hekimleri güncel kılavuzlara göre konservatif (yaşam tarzı + ilaç) ve/veya cerrahi seçenekleri değerlendirir:

• Yaşam tarzı: düzenli aerobik egzersiz (haftada 150 dk), tuz-kafein-alkol kısıtlaması, dengeli beslenme
• Beslenme desteği: kalsiyum 1000-1200 mg/gün, magnezyum 200-360 mg/gün, B6 vitamini 50-100 mg/gün
• Kognitif davranışçı terapi (KDT) - özellikle PMDD ve eşlik eden depresyonda
• Birinci basamak ilaç: SSRI (sertralin, fluoksetin, paroksetin, essitalopram) sürekli veya yalnızca luteal faz (14. günden adete kadar)
• Kombine oral kontraseptif (drospirenon + etinilestradiol 24/4 rejimi) - hormonal seçenek
• Şiddetli/dirençli olguda GnRH agonisti (lösprolid) + add-back östrojen/progesteron
• Anksiyete belirgin olduğunda kısa süreli alprazolam (bağımlılık riski nedeniyle dikkatli)
• Refrakter PMDD'de bilateral salpingoooferektomi son seçenek (genç hastalarda nadiren)

Ne Zaman Hekime Başvurmalı?

Aşağıdaki durumlardan biri sizde varsa Gaziantep'deki Kadın Hastalıkları ve Doğum uzmanına randevu alın:

• Belirtilerin iş, okul ya da sosyal yaşamı bozması
• İlişki ve aile içi çatışmalara yol açan irritabilite/öfke
• İntihar düşüncesi veya kendine zarar verme dürtüsü (acil)
• Yoğun depresif duygu durum, yaşamdan zevk almama
• Belirtilerin menopoz sonrası dönemde de devam etmesi
• Yaşam tarzı değişikliklerine rağmen 2-3 sikluslukta yanıtsız belirtiler

Korunma ve Yaşam Tarzı

Premenstrüel Sendrom (PMS) / PMDD riskini azaltmak için kanıta dayalı öneriler:

• Düzenli haftalık aerobik egzersiz programı
• Tuz, kafein, şeker ve alkol tüketiminin azaltılması
• Karmaşık karbonhidrat, kalsiyum-magnezyum zengini diyet
• Yeterli uyku (günde 7-9 saat) ve düzenli uyku saatleri
• Stres yönetim teknikleri: yoga, mindfulness, nefes egzersizleri
• Sigaranın bırakılması (PMS şiddetini artırdığı gösterilmiştir)
• Semptom günlüğü tutarak tetikleyici ve örüntülerin saptanması
• Düzenli jinekolojik takip ve gerekirse psikiyatrik destek

Gaziantep'de Sağlık Hizmetleri

Gaziantep şehrinde Kadın Hastalıkları ve Doğum branşında devlet hastaneleri, eğitim ve araştırma hastaneleri, üniversite hastaneleri ve özel hastaneler (Acıbadem, Memorial, Medical Park, Liv, Medicana, Anadolu Sağlık vb.) hizmet vermektedir. SGK ve tamamlayıcı sağlık sigortası kapsamında çoğu hekime erişim mümkündür. Acil değerlendirme için 112 Acil Sağlık Hizmetleri ya da en yakın hastane acil servisine başvurun.

Sıkça Sorulan Sorular