Bu sayfada
Larenjit Nedir?
Larenjit; gırtlak (larenks) mukozasının ve ses tellerinin akut veya kronik iltihabıdır. Akut larenjit genellikle viral üst solunum yolu enfeksiyonlarına bağlıdır ve ses kısıklığı, boğaz ağrısı ve kuru öksürük ile seyreder; çoğu olgu bir-iki haftada kendiliğinden iyileşir. Kronik larenjit ise laringofarengeal reflü, sigara, mesleksel ses kötüye kullanımı ve alerjik durumlarla ilişkilidir ve etyolojiye yönelik tedavi gerektirir.
Belirtileri
Larenjit hastalarında en sık görülen belirtiler:
- Ses kısıklığı (disfoni) veya tam ses kaybı (afoni)
- Boğazda yanma, kuruluk ve sürekli temizleme ihtiyacı
- Kuru, irritatif öksürük
- Yutkunma sırasında ağrı veya rahatsızlık
- Boğazda “globus” (yumru) hissi
- Konuşurken çabuk yorulma ve sesin çatallaşması
- Eşlik eden burun akıntısı, ateş veya boğaz ağrısı (akut viral olgularda)
Nedenleri ve Risk Faktörleri
- Viral üst solunum yolu enfeksiyonları (rinovirüs, influenza, parainfluenza, RSV)
- Bakteriyel enfeksiyonlar (streptokoklar, M. catarrhalis, nadiren difteri)
- Laringofarengeal reflü (LPR) ve gastroözofageal reflü
- Sigara ve pasif sigara dumanı, alkol
- Mesleksel ses kötüye kullanımı (öğretmen, şarkıcı, çağrı merkezi çalışanı)
- Alerjik rinit ve postnazal akıntı
- Hava kirliliği, kimyasal buhar, kuru ve soğuk hava
Tanı
Tanı, ses kısıklığı, kuru öksürük ve eşlik eden üst solunum yolu belirtileri ile klinik olarak konur; muayenede oromedian ve farengeal hiperemi ile larengeal mukoza ödemi izlenebilir. Üç haftadan uzun süren ses kısıklığı, sigara öyküsü veya boyunda kitle olan hastalarda ses telleri ve ek lezyonları değerlendirmek için fleksibl veya rijit laringoskopi/videostroboskopi yapılır. Kronik olgularda reflü değerlendirmesi, alerjik testler ve gerektiğinde biyopsi planlanır.
Tedavi Yöntemleri
- Mutlak ses istirahati ve fısıltıdan da kaçınma
- Bol sıvı alımı, ortam neminin artırılması, sıcak buhar inhalasyonu
- Parasetamol veya ibuprofen ile ağrı kontrolü
- Sigara, alkol ve irritan maddelerden uzak durulması
- Laringofarengeal reflü varsa proton pompa inhibitörleri (PPI) ve yaşam tarzı önerileri
- Bakteriyel enfeksiyon kanıtı olan seçilmiş olgularda antibiyotik tedavisi
- Profesyonel ses kullanıcılarında ses terapisi ve foniatri konsültasyonu
Ne Zaman Doktora Gidilmeli?
Aşağıdaki durumlardan biri sizde varsa Kulak Burun Boğaz Hastalıkları uzmanına başvurmanız önerilir:
- Ses kısıklığının 2-3 haftadan uzun sürmesi
- Nefes darlığı, stridor (gürültülü solunum) veya yutma güçlüğü
- Hemoptizi veya tükürüğe karışan kan
- Boyunda büyüyen kitle veya kilo kaybı
- Sigara öyküsü olan kişide inatçı ses kısıklığı
- Yüksek ateş, ileri derecede boğaz ağrısı ve genel durum bozukluğu
Önleme ve Yaşam Tarzı
- Sigara ve pasif sigara dumanından uzak durulması
- Yeterli su tüketimi ve ortam nemlendiricilerinin kullanımı
- Ses tellerini koruyacak şekilde bağırarak konuşmaktan kaçınma
- Profesyonel ses kullanıcılarında düzenli ses eğitimi ve ısınma egzersizleri
- Reflü tetikleyicilerinden kaçınma (geç yemek, baharatlı/asitli gıdalar, yatar pozisyonda yeme)
- Üst solunum yolu enfeksiyonlarından korunmak için aşılar ve el hijyeni
İlgili Branşta Doktorlar
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları alanında öne çıkan hekimler. Tüm hekimlerin tam listesi için branş sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Larenjit için hangi doktora gidilir?
Larenjit tanı ve tedavisi için Kulak Burun Boğaz Hastalıkları uzmanına başvurulur. İlk değerlendirme için iç hastalıkları (dahiliye) hekiminize de gidebilirsiniz.
Larenjit belirtileri nelerdir?
En sık görülen belirtiler: Ses kısıklığı (disfoni) veya tam ses kaybı (afoni), Boğazda yanma, kuruluk ve sürekli temizleme ihtiyacı, Kuru, irritatif öksürük, Yutkunma sırasında ağrı veya rahatsızlık. Tam liste için Belirtileri bölümüne bakın.
Larenjit nasıl tedavi edilir?
Tedavi yaklaşımları: Mutlak ses istirahati ve fısıltıdan da kaçınma, Bol sıvı alımı, ortam neminin artırılması, sıcak buhar inhalasyonu, Parasetamol veya ibuprofen ile ağrı kontrolü. Tedavi planı hekim değerlendirmesi sonucu kişiselleştirilir. Detaylar için Tedavi Yöntemleri bölümünü inceleyin.