Bu sayfada
Tinnitus Nedir?
Tinnitus, dış bir ses kaynağı olmaksızın kulakta ya da başta algılanan çınlama, uğultu, vızıltı veya tıslama hissidir. Subjektif tinnitus (yalnızca hasta duyar) en sık tipi olup genellikle sensorinöral işitme kaybıyla birliktedir; objektif tinnitus (muayene ile dinlenebilir) ise vasküler veya kas kökenlidir. Erişkinlerin yaklaşık %10-15'ini etkiler ve yaşam kalitesini ciddi biçimde bozabilir.
Belirtileri
Tinnitus hastalarında en sık görülen belirtiler:
- Tek veya çift kulakta sürekli ya da ataklar halinde çınlama, uğultu, vızıltı
- Yüksek frekanslı tiz ses, alçak frekanslı uğultu veya zonklama tarzı sesler
- Sessiz ortamlarda ve gece artan ses algısı
- Eşlik eden işitme kaybı ve seslere karşı hassasiyet (hiperakuzi)
- Uyku bozukluğu, konsantrasyon güçlüğü, anksiyete ve depresyon
- Baş dönmesi, dengesizlik (Meniere hastalığı eşlik ettiğinde)
- Pulsatil tinnitusta nabızla senkron zonklama (vasküler neden düşündürür)
Nedenleri ve Risk Faktörleri
- Yaşa bağlı işitme kaybı (presbiakuzi) ve gürültüye maruziyet
- Akut akustik travma (patlama, yüksek müzik)
- Buşon (kulak kiri tıkacı) ve dış kulak yolu enfeksiyonları
- Otoskleroz, Meniere hastalığı, vestibüler schwannom (akustik nörinom)
- Ototoksik ilaçlar (aminoglikozid, yüksek doz aspirin, sisplatin, furosemid)
- Temporomandibular eklem (TME) disfonksiyonu ve servikal patolojiler
- Hipertansiyon, anemi, hipertiroidi, diyabet ve vasküler anomaliler
- Stres, kaygı bozukluğu ve depresyon (algı eşiğini düşürür)
Tanı
Tanı; ayrıntılı öykü (başlangıç, taraf, karakter, pulsatil olup olmadığı), otoskopik muayene ve odyolojik değerlendirme ile başlar. Saf ses odyometri, konuşma odyometrisi, timpanometri ve gerektiğinde otoakustik emisyon (OAE) ile ABR testi yapılır. Tinnitus Handicap Inventory (THI) ile şiddeti ölçülür. Tek taraflı asimetrik işitme kaybı, pulsatil tinnitus veya nörolojik bulgu varlığında iç kulak-internal akustik kanal MR (gadolinyumlu) zorunludur. Pulsatil olgularda manyetik rezonans anjiyografi (MRA), karotis Doppler ve kan basıncı değerlendirmesi istenir.
Tedavi Yöntemleri
- Tedavi edilebilir nedenin giderilmesi (buşon temizliği, antihipertansif düzenleme, ototoksik ilaç değişimi)
- İşitme kaybı eşlik eden olgularda işitme cihazı uygulaması
- Ses terapi (sound therapy): maskeleme cihazları, beyaz/pembe gürültü, fraktal müzik
- Tinnitus retraining terapi (TRT) ve kognitif davranışçı terapi (KDT) - kanıt düzeyi en yüksek seçenekler
- Şiddetli olgularda kısa süreli anksiyolitik veya antidepresan (SSRI) desteği
- Vestibüler schwannom ve otosklerozda cerrahi/gamma knife tedavi
- Akut akustik travma ve ani işitme kaybında erken dönemde sistemik/intratimpanik steroid
- Kafein, nikotin ve aşırı tuz kısıtlaması; düzenli uyku ve stres yönetimi
Ne Zaman Doktora Gidilmeli?
Aşağıdaki durumlardan biri sizde varsa Kulak Burun Boğaz Hastalıkları uzmanına başvurmanız önerilir:
- Ani başlayan, tek taraflı çınlama ve işitme kaybı (acil KBB başvurusu)
- Pulsatil (nabızla atan) tinnitus
- Çınlamaya baş dönmesi, denge bozukluğu veya nörolojik bulgu eşlik etmesi
- Kafa travması sonrası gelişen tinnitus
- Uyku düzenini, iş ve sosyal yaşamı bozan kronik tinnitus
- İntihar düşüncesi veya ağır depresif belirtilerin eşlik etmesi
Önleme ve Yaşam Tarzı
- Gürültülü ortamlarda kulak tıkacı ve gürültü önleyici kulaklık kullanımı
- Kulaklıkla müzik dinlerken 60/60 kuralı (maksimum %60 ses, 60 dakika)
- Buşonun ehil olmayan ellerce karıştırılmaması, pamuklu çubuktan kaçınma
- Ototoksik ilaçların hekim kontrolünde kullanımı
- Kan basıncı, kan şekeri ve kolesterolün düzenli takibi
- Sigara, aşırı kafein ve alkolden uzak durma
- Stres ile baş etme teknikleri (mindfulness, egzersiz, yeterli uyku)
İlgili Branşta Doktorlar
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları alanında öne çıkan hekimler. Tüm hekimlerin tam listesi için branş sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Tinnitus için hangi doktora gidilir?
Tinnitus tanı ve tedavisi için Kulak Burun Boğaz Hastalıkları uzmanına başvurulur. İlk değerlendirme için iç hastalıkları (dahiliye) hekiminize de gidebilirsiniz.
Tinnitus belirtileri nelerdir?
En sık görülen belirtiler: Tek veya çift kulakta sürekli ya da ataklar halinde çınlama, uğultu, vızıltı, Yüksek frekanslı tiz ses, alçak frekanslı uğultu veya zonklama tarzı sesler, Sessiz ortamlarda ve gece artan ses algısı, Eşlik eden işitme kaybı ve seslere karşı hassasiyet (hiperakuzi). Tam liste için Belirtileri bölümüne bakın.
Tinnitus nasıl tedavi edilir?
Tedavi yaklaşımları: Tedavi edilebilir nedenin giderilmesi (buşon temizliği, antihipertansif düzenleme, ototoksik ilaç değişimi), İşitme kaybı eşlik eden olgularda işitme cihazı uygulaması, Ses terapi (sound therapy): maskeleme cihazları, beyaz/pembe gürültü, fraktal müzik. Tedavi planı hekim değerlendirmesi sonucu kişiselleştirilir. Detaylar için Tedavi Yöntemleri bölümünü inceleyin.