Bu sayfada
Prostat Kanseri Nedir?
Prostat kanseri, erkeklerde mesanenin altında yer alan prostat bezi hücrelerinin kontrolsüz çoğalmasıyla gelişen kötü huylu bir tümördür. Erkeklerde en sık görülen kanserlerden biri olup genellikle 50 yaş üstünde ortaya çıkar. Yavaş seyirli olabildiği gibi agresif formları da bulunur; erken tanı ile yüksek sağ kalım oranları elde edilir.
Belirtileri
Prostat Kanseri hastalarında en sık görülen belirtiler:
- Sık idrara çıkma, özellikle gece (noktüri)
- İdrara başlamada zorluk ve zayıf, kesik kesik idrar akışı
- İdrar yaparken yanma ve ağrı
- İdrarda veya menide kan görülmesi (hematüri/hematospermi)
- Ereksiyon güçlüğü ve cinsel işlev bozuklukları
- Pelvis, kalça veya bel bölgesinde sürekli ağrı (ileri evrede kemik metastazı)
- Açıklanamayan kilo kaybı ve halsizlik
Nedenleri ve Risk Faktörleri
- İleri yaş (50 yaş üzeri risk belirgin artar)
- Ailede prostat kanseri öyküsü (özellikle baba veya kardeş)
- BRCA1/BRCA2 ve HOXB13 gen mutasyonları
- Afro-Amerikan etnik köken
- Yüksek yağlı, kırmızı et ağırlıklı beslenme
- Obezite ve fiziksel aktivite azlığı
- Kronik prostat iltihabı (prostatit) öyküsü
Tanı
Tarama ve tanıda serum PSA (prostat spesifik antijen) düzeyi ve parmakla rektal muayene (PRM) temel yöntemlerdir. Şüpheli olgularda multiparametrik prostat MR ile lezyonlar değerlendirilir ve PI-RADS skorlaması yapılır. Kesin tanı transrektal ultrason eşliğinde (TRUS) veya MR-füzyon ile yapılan prostat biyopsisi ve Gleason skorlamasıyla konur. Evreleme için kemik sintigrafisi, abdominal MR/BT ve PSMA-PET kullanılır.
Tedavi Yöntemleri
- Aktif izlem: düşük riskli, yavaş seyirli olgularda PSA ve biyopsi ile takip
- Radikal prostatektomi: lokalize hastalıkta açık, laparoskopik veya robotik cerrahi
- Radyoterapi: eksternal RT veya brakiterapi (prostat içi radyoaktif çekirdek yerleştirme)
- Hormonal tedavi (androjen baskılayıcı): LHRH agonistleri/antagonistleri, antiandrojenler
- Kemoterapi: docetaxel ve cabazitaxel ile kastrasyona dirençli ileri evrede
- Hedefe yönelik tedavi: PARP inhibitörleri (olaparib) ve radyolojik tedavi (Lu-177 PSMA)
Ne Zaman Doktora Gidilmeli?
Aşağıdaki durumlardan biri sizde varsa Üroloji uzmanına başvurmanız önerilir:
- İdrar yapma alışkanlıklarında belirgin değişiklik (sık ve zor idrar) olduğunda
- İdrarda veya menide kan görüldüğünde acilen hekime başvurulmalı
- Açıklanamayan bel, kalça veya pelvis ağrısı geliştiğinde
- Ereksiyon problemleri ve cinsel işlev kaybı yaşandığında
- Ailede prostat kanseri öyküsü varsa 45 yaşından itibaren PSA kontrolü yaptırılmalı
- 50 yaş üstü erkekler yıllık üroloji muayenesi ve PSA testini ihmal etmemeli
Önleme ve Yaşam Tarzı
- 50 yaş sonrası (riskli grupta 45 yaş) yıllık PSA ve PRM kontrolü
- Domates (likopen), brokoli, yeşil çay gibi antioksidan açısından zengin beslenme
- Doymuş yağ ve kırmızı et tüketimini azaltma
- Sağlıklı kiloyu koruma ve düzenli fiziksel aktivite
- Sigara ve aşırı alkol tüketiminden kaçınma
- Ailede kanser öyküsü varsa genetik danışmanlık alma
İlgili Branşta Doktorlar
Üroloji alanında öne çıkan hekimler. Tüm hekimlerin tam listesi için branş sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Prostat Kanseri için hangi doktora gidilir?
Prostat Kanseri tanı ve tedavisi için Üroloji uzmanına başvurulur. İlk değerlendirme için iç hastalıkları (dahiliye) hekiminize de gidebilirsiniz.
Prostat Kanseri belirtileri nelerdir?
En sık görülen belirtiler: Sık idrara çıkma, özellikle gece (noktüri), İdrara başlamada zorluk ve zayıf, kesik kesik idrar akışı, İdrar yaparken yanma ve ağrı, İdrarda veya menide kan görülmesi (hematüri/hematospermi). Tam liste için Belirtileri bölümüne bakın.
Prostat Kanseri nasıl tedavi edilir?
Tedavi yaklaşımları: Aktif izlem: düşük riskli, yavaş seyirli olgularda PSA ve biyopsi ile takip, Radikal prostatektomi: lokalize hastalıkta açık, laparoskopik veya robotik cerrahi, Radyoterapi: eksternal RT veya brakiterapi (prostat içi radyoaktif çekirdek yerleştirme). Tedavi planı hekim değerlendirmesi sonucu kişiselleştirilir. Detaylar için Tedavi Yöntemleri bölümünü inceleyin.